کاربرد نانو زیست فناوری در درمان هدفمند نوروبلاستوما، پیشرفت های اخیر، شکاف های پژوهشی و چشم اندازهای آینده
کلمات کلیدی:
نانو زیست فناوری, دارو رسانی هدفمند, ایمونولیپوزوم, هوش مصنوعی در نانوپزشکی, GD2- MYCNچکیده
نوروبلاستوما یکی از تهاجمیترین بدخیمیهای دوران کودکی است که علیرغم پیشرفتهای درمانی، همچنان با میزان بالای عود، مقاومت دارویی و مرگومیر همراه است. هدف این مطالعه، بررسی نظاممند نقش نانوزیستفناوری در توسعه راهبردهای درمان هدفمند نوروبلاستوما و ارزیابی ظرفیت ترجمه بالینی این فناوریها بود. نتایج نشان داد که ایمونولیپوزومهای هدفمند ضد GD2، نانوذرات پلیمری PEG-b-PLGA، سامانههای حامل siRNA علیه MYCN، نانوحاملهای هدفگیرنده نوکلئولین و نانوفرمولاسیونهای فنرتینید قادرند اختصاصیت هدفگیری تومور، جذب سلولی و اثربخشی درمان را افزایش داده و سمیت خارجهدفی را کاهش دهند. همچنین، هدفگیری مولکولهای کلیدی نظیر GD2، MYCN، ALK و نوکلئولین در ترکیب با فناوریهای نوظهوری مانند هوش مصنوعی و سامانههای organ-on-chip، چشمانداز جدیدی برای توسعه درمانهای شخصیسازیشده ایجاد کرده است. با وجود نتایج امیدوارکننده پیشبالینی، کمبود کارآزماییهای بالینی اختصاصی، ناهمگنی زیستی تومور و چالشهای تولید در مقیاس صنعتی همچنان از موانع اصلی کاربرد بالینی این فناوریها محسوب میشوند. در مجموع، شواهد موجود نشان میدهد که نانوزیستفناوری میتواند نقش محوری در توسعه نسل آینده درمانهای دقیق و هدفمند نوروبلاستوما ایفا کند.