بررسی نقش RNAهای غیرکدکننده (مانند miRNA و lncRNA) در پاسخ ایمنی بدن به ویروس SARS-CoV-2
کلمات کلیدی:
RNA غیرکدکننده, miRNA, lncRNA, circRNAچکیده
شیوع ویروس SARS-CoV-2 و بیماری کووید-۱۹ منجر به ایجاد بحران جهانی در حوزه سلامت شد و پژوهشهای گستردهای را در زمینه مکانیسمهای پاسخ ایمنی بدن به این ویروس برانگیخت. در سالهای اخیر، RNAهای غیرکدکننده (non-coding RNAs) مانند miRNA، lncRNA و circRNA به عنوان تنظیمکنندههای حیاتی در فرایندهای سلولی و پاسخهای ایمنی شناسایی شدهاند. مطالعات نشان میدهند که این مولکولها نقش کلیدی در تنظیم بیان ژنهای التهابی، مسیرهای سیگنالدهی ضدویروسی و تنظیم تعادل ایمنی دارند و در نتیجه میتوانند شدت بیماری کووید-۱۹ را تحت تأثیر قرار دهند (Ghafouri-Fard et al., 2021; Leon-Icaza et al., 2022). از سوی دیگر، اختلال در بیان ncRNAها میتواند منجر به پاسخهای ایمنی نابجا، التهاب مزمن یا طوفان سیتوکینی گردد که از عوامل کلیدی مرگومیر ناشی از این ویروس است (Di Mauro et al., 2021). در این مقاله، با بهرهگیری از مطالعات اخیر، نقش انواع RNAهای غیرکدکننده در مراحل مختلف عفونت SARS-CoV-2، از ورود ویروس تا تنظیم پاسخ ایمنی میزبان، مورد بررسی قرار میگیرد. همچنین، پتانسیلهای درمانی این مولکولها به عنوان اهداف دارویی یا بیومارکرهای تشخیصی جدید مورد بحث قرار میگیرد.