پيشبيني احتمال وقوع سيل با سيستم استنتاج فازي (مطالعه موردی: حوضه فومنات، استان گیلان)
کلمات کلیدی:
شدت بارندگی, نفوذپذیری, پوششگیاهی, فازیچکیده
سیلاب یکی از مخاطرات طبیعی است که موجب خسارات گسترده مالی و جانی میشود. در این پژوهش، یک سیستم استنتاج فازی برای پیشبینی احتمال وقوع سیلاب در استان گیلان طراحی شده است. این سیستم از سه متغیر ورودی شامل شدت بارندگی، نفوذپذیری خاک و پوششگیاهی بهره میبرد که هر یک در سه سطح (کم، متوسط و زیاد) دستهبندی شدهاند. بر این اساس، ۲۷ قاعده فازی جهت مدلسازی روابط میان متغیرها تدوین شده است.
جهت تعیین توابع عضویت، برای متغیرهای ورودی از توابع عضویت ذوزنقهای و برای متغیر خروجی از ترکیب توابع ذوزنقهای و مثلثی استفاده شده است. انتخاب استان گیلان بهعنوان مطالعه موردی به دلیل میزان بارندگی بالا، تنوع خاک و پوششگیاهی متفاوت صورت گرفته است که این منطقه را مستعد وقوع سیلاب میکند.
نتایج نشان میدهد که سیستم پیشنهادی قادر است بهطور مؤثر سناریوهای مختلف سیلاب را شبیهسازی کند و میتواند بهعنوان ابزاری کارآمد در مدیریت بحران و کاهش خسارات ناشی از سیلاب مورد استفاده قرار گیرد.
دانلودها
مراجع
1. قنواتی، عزتالله. کریمی، جبار. ) 138۷ (، "پهنه بندی خطر بهمن در جاده هراز براساس ویژگیهای
ژئومورفولوژیکی،" نشریه علوم جغرافیایی، ج ، 9 ش 12 ، پاییز و زمستان.
2. Lootsma, F.A. (2005), “Fuzzy Logic for Planning and Decision Making. Dordrecht,” kluwer Academic Publisher.
3. زاهدی، احسان. جهانبخشی، فرشید. طالبی، علی. ) 1395 (، "مکانیابی مناطق مستعد پخش سیلاب با استفاده
از منطق فازی و فرآیند تحلیل شبکهای (ANP) )مطالعه موردی: دشت مشهد(، " نشریه علوم آب و خاک )علوم و
فنون کشاورزی و منابع طبیعی(، سال بیستم ، شماره هفتاد و ششم، تابستان 1395 .
4 . قلیزاده، آیلا. قنواتی، عزت الله. افشارمنش، حمید. امانالهپور، حجت. ) 1396 (، "کارایی مدل فازی در پتانسیل
سیلخیزی حوضه زنگمار، " فصلنامهی علمی- پژوهشی فضای جغرافیایی، سال هفدهم، شمارهی 60 .
5. اینانلو، مریم. ) 1394 (، "پهنهبندی خطر وقوع سیل با استفاده از منطق فازی )منطقه مورد مطالعه: محور ارتباطی
شیراز- فیروز آباد(، " گروه جغرافیا، واحد ماهشهر،دانشگاه آزاد اسلامی، ماهشهر،ایران.
6. میرچولی، فهمیه. غلامی، عیسی. بروغنی ، مهدی. ) 1402 (، "پهنهبندی حساسیت به سیل در حوضه آبخیز
فومنات، " استان گیلان، نشریه آب و خاک، جلد 3۷ ، شماره 6 ، بهمن-اسفند 1402 .
۷. قنواتی، عزتالله. کرم ، امیر. آقاعلیخانی، مرضیه. ) 1391 (، "ارزیابی و پهنهبندی خطر رخداد سیلاب درحوضه
فرحزاد )تهران ( با استفاده از مدل فازی، " مجله جغرافیا و برنامهریزی محیطی سال ، 23 پیاپی . 48 شماره . 4 زمستان
