رویکردهای نوین یادگیری شخصی سازی شده، مفاهیم، روش ها و چالش ها
Keywords:
یادگیری شخصی سازی شده, یادگیری تطبیقی, سیستم های توصیه گر آموزشی, بازی وار سازیAbstract
یادگیری شخصی‌سازی‌شده تجربه‌های یادگیری متناسب با نیازها و توانایی‌های فردی را فراهم می‌کند. این مقاله مروری سه رویکرد اصلی این نوع یادگیری را بررسی می‌کند: سیستم‌های یادگیری تطبیقی، سیستم‌های توصیه‌گر آموزشی و بازیوارسازی. این روش‌ها با ارائه محتوای شخصی‌سازی‌شده، بازخورد فوری و محیط‌های تعاملی، عملکرد آموزشی و انگیزه یادگیرندگان را بهبود می‌بخشند. سیستم‌های تطبیقی مسیرهای یادگیری را بهینه می‌کنند، سیستم‌های توصیه‌گر منابع مناسب را پیشنهاد می‌دهند و بازیوارسازی یادگیری را جذاب‌تر می‌سازد. با این حال، چالش‌هایی مانند کمبود منابع مالی، نیاز به آموزش معلمان و مسائل حریم خصوصی وجود دارد. برای رفع این موانع، سرمایه‌گذاری در فناوری، آموزش معلمان و تدوین سیاست‌های امنیتی ضروری است. تحقیقات آینده باید بر توسعه فناوریهای مقرون‌به‌صرفه و تلفیق این روش‌ها با آموزش‌های سنتی تمرکز کنند. یادگیری شخصی‌سازی‌شده پتانسیل بالایی برای تحول آموزش دارد، اما نیازمند رفع چالش‌هاست.
Downloads
References
1. داورپناه، ابوسعید. (1398). مطالعه تطبیقی اندیشه های ویگوتسکی و برونر در باب فرایندهای یاددهی-یادگیری. مطالعات روانشناسی تربیتی، 16(35 )، 53-82. SID. https://sid.ir/paper/188708/fa
2. صادقی‌تبار, پروین, شریعتمداری, مهدی. (1399). شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های آموزش مداوم جامعه پزشکی مبتنی بر یادگیری ترکیبی با رویکرد توسعه پایدار. فصلنامه علمی آموزش محیط زیست و توسعه پایدار, 9(2), 63-82.
3. أحمد, دعاء محمدى شعبان. (2020). فعالية منهج تفاعلى مقترح فى الاقتصاد المنزلى فى تحقيق بعض أهدافه وتنمية الاتجاه نحو التعلم الذاتى لدى تلاميذ الحلقة الثانية من التعليم الأساسى. مجلة القراءة والمعرفة, 20(الجزء الثانى 226 أغسطس), 289-335
4. آلبوغبیش، نسا؛ شیخیان، محمود؛ خوانین زاده، ریحانه. (1399). به کاربردن راهبردهای تئوری انتخاب بر کیفیت یادگیری دانش-آموزان کلاس، فصلنامه رویکردی نو در علوم تربیتی، 2(4)، زمستان 1399
5. Amzil, Ikram., Aammou, Souhaib., & Zakaria, Tagdim. (2023). ENHANCE STUDENTS’LEARNING BY PROVIDING PERSONALIZED STUDY PATHWAYS. Conhecimento & Diversidade, 15(39), 83-93.
6. Vandewaetere, Mieke., & Clarebout, Geraldine. (2014). Advanced technologies for personalized learning, instruction, and performance. Handbook of research on educational communications and technology, 425-437.
7. Pane, J. F(2018) Strategies for Implementing Personalized Learning in K-12 Education: Evidence-Based Practices and Recommendations RAND Corporation
8. عابدی، رها ، نیلی احمدآبادی، محمدرضا، تقی یاره، فتانه، علی آبادی، خدیجه، پورروستایی اردکانی، سعید. (1399) اثربخشی روش یادگیری شخصی سازی شده مبتنی بر سبک های شناختی بر سواد رسانه ای. فصل نامه پژوهش های ارتباطی/سال بیست و هفتم/ شماره2 /تابستان 1399/ ص 171-189
9. نادری, فاطمه , آیتی, محسن و خامسان, احمد . (1400). الگوی نظری اقدامات جاری معلمان برای شخصی‌سازی یادگیری دانشآموزان ابتدایی با استفاده از نظریه داده بنیاد. فصلنامه روان شناسی تربیتی, 17(59), 253-287. doi: 10.22054/jep.2021.47205.2790
10. Yılmaz, Özkan. (2024). Personalised learning and artificial intelligence in science education: current state and future perspectives. Educational Technology Quarterly, 2024(3), 255-274.
11. Mansur, A. B. F., Yusof, N., & Basori, A. H. (2019). Personalized learning model based on deep learning algorithm for student behaviour analytic. Procedia Computer Science, 163, 125–133.
12. Taylor, D. L., Yeung, M., & Bashet, A. Z. (2021). Personalized and adaptive learning. In J. Ryoo & K. Winkelmann (Eds.), Innovative learning environments in STEM higher education (pp. 17–31). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-58948-6_2
13. Hasan, Sari., Benelekser, Tumanggor., David, Efron. (2024). Improving Educational Outcomes Through Adaptive Learning Systems using AI. International Transactions on Artificial Intelligence, 3(1):21-31. doi: 10.33050/italic.v3i1.647
14. امامی، سامان، و جهانیان، نرگس. (1401). بررسی و تحلیل یادگیری تطبیقی در آموزش الکترونیک در دوره اول ابتدایی. کنفرانس بین المللی روانشناسی، علوم تربیتی و سبک زندگی. SID. https://sid.ir/paper/1035401/fa
15. Gupta, T., Kumar, A., Roy, B. K., & Saini, S. (2024). Adaptive Learning Systems: Harnessing AI to Personalize Educational Outcomes. International Journal for Research in Applied Science and Engineering Technology, 12(XI), 1-10. https://doi.org/10.22214/ijraset.2024.65088
16. صابری، نفیسه، و منتظر، غلامعلی. (1389). شخصی سازی محیط یادگیری الکترونیکی به کمک توصیه گر فازی مبتنی بر تلفیق سبک یادگیری و سبک شناختی. فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران، 2(4-3)، 91-109. SID. https://sid.ir/paper/171488/fa
17. رضایی فرد, سارا , حاجی زین العابدینی, محسن , اصنافی, امیر رضا , & نشاطی, محمود . (1402). ارائه مدل برای سیستم‌های توصیه‌گر منابع اطلاعاتی در نرم افزارهای کتابخانه‌ای ایران. کتابداری و اطلاع‌رسانی, 26(2), 25-46
18. Pengyu, Guo., M., Khalid, M., Nasir., Yuanzhao, Xu. (2024). Collaborative Filtering Recommender System for Online Learning Resources with Integrated Dynamic Time Weighting and Trust Value Calculation. TEM Journal, 1352-1361. doi: 10.18421/tem132-49
19. مرادی، فاطمه، و مجیدی، مریم. (1402). کارکرد بازی سازی در آموزش دستور زبان فارسی (مبحث ترکیب وصفی و اضافی). کنفرانس بین المللی زبان، ادبیات، تاریخ و تمدن. SID. https://sid.ir/paper/1082569/fa
20. محمدی, مهران, خوش نشین, زهره, محمدحسنی, نسرین. (1401). بازیوارسازی با جدول پیشتاران: تاثیر ابزارهای آموزشی مبتنی بر رقابت و مشارکت در یادگیری و انگیزه رغبتی درس ریاضی. فناوری آموزش, 16(2), 237-248. doi: 10.22061/tej.2021.7996.2606
21. طهماسبی، محمد، فتوحی، فرانک، و اسماعیلی، مهدی. (1397). پیشنهاد دهنده تطبیقی منابع آموزشی بر اساس سبک یادگیری, بازخورد کاربر و الگوریتم اتوماتای یادگیر. مهندسی برق و مهندسی کامپیوتر ایران - ب مهندسی کامپیوتر، 16(1 )، 61-70. SID. httpssid.irpaper228387fa
22. ولی تبار، سمیرا، و معینی کیا، مهدی. (1395). بررسی آموزش مجازی دانشگاه ها به منظور تقویت یادگیری تطبیقی دانشجویان. کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در مدیریت، اقتصاد و علوم انسانی. SID. https://sid.ir/paper/854759/fa
23. Ifenthaler, D., Drachsler, H. (2020). Learning Analytics. In: Niegemann, H., Weinberger, A. (eds) Handbuch Bildungstechnologie. Springer, Berlin, Heidelberg. https://doi.org/10.1007/978-3-662-54368-9_42
24. Bousbia, N., Belamri, I. (2014). Which Contribution Does EDM Provide to Computer-Based Learning Environments?. In: Peña-Ayala, A. (eds) Educational Data Mining. Studies in Computational Intelligence, vol 524. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-319-02738-8_1
25. حیدری، طاهره، کارگر، محمدجواد (1391) سیستم های توصیه گر، دومین همایش ملی کامپیوتر، برق و فن آوری اطلاعات
26. رضاپور، علیرضا ، میرمحمدلو، مهدی ، صمدی، زهره. (1402). «بازی‌سازی به عنوان روشی نوآورانه در آموزش و یادگیری ریاضی و علوم.»
27. زینی وندنژاد, فرشته . (1399). عوامل مؤثر و روابط بین آن‌ها در ارتقای استفاده از فناوریهای دیجیتال در میان معلمان دوره دوم ابتدایی و دبیران ریاضی دوره اول متوسطه. مطالعات برنامه درسی, 15(57), 65-106.
28. رضائی, اکرم, یاسبالغی شراهی, بهمن, و خانجانی وشکی, سحر. (1401). مدل کاربردی فناوریهای آموزشی جهت بهبود یادگیری دانشآموزان: کاربرد مدلسازی ساختاری تفسیری. مدیریت و برنامهریزی در نظامهای آموزشی, 15)2(, .165-184 .2022.102587MPES10.48308/ :doi
29. رئیسی, لیلا و قاسم‌زاده لیاسی, فلور . (1399). چالش‌های نظام حقوقی ایران در نقض داده‌های شخصی و حریم خصوصی در فضای سایبر. مجله حقوقی دادگستری, 84(110), 119-142. doi: 10.22106/jlj.2020.88629.2213
30. قناد, فاطمه و علیقلی, امیره . (1399). مفهوم و اهمیت داده های شخصی و حریم خصوصی و انواع حمایت از آن در فضای مجازی. حقوق فناوری های نوین, 1(1), 297-322. doi: 10.22133/clj.2020.243290.1016
