جنگ شناختی و جهاد تبیین با تکیه بر قرآن

چکیده

پژوهش پیش رو به بررسی جنگ شناختی و جهاد تبیین با تکیه بر قرآن پرداخته است. در این پژوهش ابتدا به بیان مقدمات و کلیات پیرامون جهاد تبیین و جنگ شناختی و مفهوم‌شناسی این دو کلید واژه مهم و برخی از کلیدواژه‌های دیگر پرداخت شده است. همچنین به ابعاد جهاد تبیین پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) و اهداف جهاد تبیین ایشان پرداخته شده است. این جهاد تبیین دارای الزاماتی است که این الزامات در سه گانه اخلاقیات، عقلانیت و استدلال بیان شده است. همچنین روش‌های جهاد تبیین پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) در دوگانه جهاد تبیین دفاعی و ایجابی تفصیل داده شده است. از نتایج این پژوهش این است که جهاد تبیین که از سوی رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) و با ریشه در آیات قرآن انجام شده است، نه تنها به شکل عکس العملی (دفاعی / سلبی) بلکه به شکلی کنش پیشگیرانه (ایجابی / تهاجمی) نیز انجام می‌شده است. حتی می‌توان جهاد تبیین پیشگیرانه را که عمدتاً در پژوهش‌ها از آن غفلت می‌رود، و غفلت شده است هم‌تراز و گاه پربسامدتر از جهاد تبیین دفاعی و عکس العملی شمرد.