دیپلماسی دیجیتال و بازتعریف روابط بین‌الملل در عصر سایبری
کلمات کلیدی:
دیپلماسی دیجیتال, روابط بین‌الملل, قدرت نرم, فضای سایبریچکیده
در دو دهه اخیر،تحولات فناورانه ، به‌ویژه گسترش فضای سایبری، شبکه‌های اجتماعی و هوش مصنوعی، بنیادهای ساختار سنتی روابط بین‌الملل را با بازتعریفی بنیادین مواجه ساخته است. یکی از مهم‌ترین پیامدهای این دگرگونی، ظهور و تکامل «دیپلماسی دیجیتال» است. این پژوهش با هدف تحلیل نقش دیپلماسی دیجیتال در بازتعریف روابط بین‌الملل در عصر سایبری، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای و اسنادی، به بررسی این پدیده می‌پردازد. یافته‌های پژوهش نشان می دهد که دیپلماسی دیجیتال در سه سطح ساختاری، کارکردی و هنجاری موجب دگرگونی پارادایمیک در روابط بین‌الملل خواهد شد. در سطح ساختاری، شاهد گذار از سلسله‌مراتب سنتی به شبکه‌های افقی چندمرکزه قدرت هستیم. در سطح کارکردی، دیپلماسی از حالت محرمانه و نخبه‌گرا به سمت شفافیت و مشارکت‌جویی حرکت کرده است. در سطح هنجاری، فضای سایبری به عرصه‌ای برای بازتعریف هویت‌های ملی و رقابت گفتمانی تبدیل خواهد شد. این مقاله با ارائه تحلیل تطبیقی از راهبردهای دیجیتالی ایالات متحده، اتحادیه اروپا و چین، مدلی سه‌بعدی برای درک پیچیدگی‌های دیپلماسی در عصر دیجیتال ارائه می‌دهد و در نهایت راهبردهایی برای بهره‌گیری مؤثر کشورهای در حال توسعه از این فرصت ارائه می‌کند.
دانلودها
مراجع
Adler, E. (2019). Constructivism and international relations: Beyond rationalism. Routledge.
Bjola, C., & Holmes, M. (2020). Digital diplomacy and international change. Routledge
.Castells, M. (2013). Communication power. Oxford University Pres
European Commission. (2023). Digital diplomacy strategy 2023-2027. Publications Office of the EU.
Finnemore, M., & Sikkink, K. (2001). Taking stock: The constructivist research program in international relations. Annual Review of Political Science, 4(1), 391–416. https://doi.org/10.1146/annurev.polisci.4.1.391.
International Telecommunication Union (ITU). (2024). Measuring digital development: Facts and figures 2024. https://www.itu.int.
Manor, I. (2019). The digitalization of public diplomacy. Palgrave Macmillan.
Nye, J. S. (2021). Soft power: The evolution of a concept. Journal of Political Power, 14(1), 1–13. https://doi.org/10.1080/2158379X.2021.1879572.
Nye, J. S. (2022). Power in the global information age. Routledge.
Pamment, J. (2023). Digital diplomacy in the age of artificial intelligence. The Hague Journal of Diplomacy, 18(2), 145–163. https://doi.org/10.1163/1871191X-bja10153
Pew Research Center. (2024). Global attitudes on digital diplomacy. Pew Charitable Trusts. https://www.pewresearch.org
U.S. Department of State. (2023). Digital Diplomacy Initiative: Annual report. U.S. Government Publishing Office.United Nations Office of Cyber Affairs. (2023). World information flow report 2023. UN Publications.
USC Center on Public Diplomacy. (2023). Digital diplomacy index 2023. University of Southern California. https://www.uscpublicdiplomacy.org
Wendt, A. (1999). Social theory of international politics. Cambridge University Press.
World Bank. (2024). World development report 2024: Digital diplomacy and global governance. World Bank Publications. https://www.worldbank.org.
Zhang, W. (2023). China's digital diplomacy: Strategy and practice. Oxford University Press.
