بررسی روش‌های نوین فرآوری و نگهداری مواد غذایی: از فناوری‌های غیرحرارتی تا بسته‌بندی هوشمند

چکیده

پیشرفت تکنولوژی در حوزه صنایع غذایی، راهکارهای نوین و موثری برای افزایش ایمنی، سلامت و ماندگاری مواد غذایی فراهم آورده است. فناوری‌های غیرحرارتی (پلاسما سرد، فشار هیدرواستاتیک بالا، میدان پالس الکتریکی، پرتودهی، فراصوت)، نانوفناوری و بسته‌بندی هوشمند، نه‌تنها موجب ارتقاء کیفیت و حفظ ارزش تغذیه‌ای، بلکه به کاهش ضایعات و حذف یا کاهش مواد نگهدارنده شیمیایی نیز کمک‌ کرده‌اند. این روش‌ها ضمن ایجاد فرصت‌های گسترده برای صنایع غذایی، با چالش‌هایی همچون هزینه بالا و عدم آگاهی کافی جامعه و صنعت روبرو هستند. این مقاله با رویکرد مروری و تحلیلی، به بررسی تازه‌ترین دستاوردهای فناوری‌های نوین فرآوری و نگهداری مواد غذایی، کاربردها و محدودیت‌ها، مطالعات موردی ایران و جهان و راهکارهای توسعه این فناوری‌ها در کشور می‌پردازد.