کاربرد فناوری‌های نوین سلامت در آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت سالمندان

Abstract

            افزایش جمعیت سالمندان و بروز بیماری‌های مزمن مرتبط با سن، ضرورت ارتقاء سواد سلامت و ترویج رفتارهای خودمراقبتی را پررنگ‌تر کرده است. فناوری‌های نوین سلامت )شامل سلامت همراه، تله‌مدیسین، فناوری‌های پوشیدنی و هوش مصنوعی(فرصت‌های نوینی برای آموزش بهداشت و پشتیبانی از سالمندان فراهم ساخته‌اند. این مرور روایی با هدف جمع‌بندی شواهد داخلی و خارجی در بازه زمانی ۲۰۱۵–۲۰۲۵ پیرامون نقش فناوری‌های دیجیتال در ارتقاء سواد سلامت و خودمراقبتی سالمندان انجام شد. جست‌وجو در پایگاه‌های PubMed، Scopus، Web of Science و پایگاه‌های داخلی SID و  MagIran انجام و پس از پالایش، ۷۹ مقاله به‌صورت مرحله‌ای مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که مداخلات مبتنی بر mHealth و تله‌مدیسین بیشترین اثربخشی را در بهبود سواد سلامت و تبعیت درمانی نشان داده‌اند، در حالی که توسعه فناوری‌های پوشیدنی و هوش مصنوعی در ایران محدود و اغلب مرحله پایلوت است. موانعی همچون شکاف دیجیتال، کمبود محتوای بومی و ضعف زیرساخت‌ها مهم‌ترین چالش‌ها گزارش شدند. بنابراین، پیشنهاد می‌شود سیاست‌گذاری ملی، آموزش سواد دیجیتال سالمندان و حمایت از توسعه ابزارهای بومی در اولویت برنامه‌های سلامت کشور قرار گیرد.