تغییرات آب و هوایی و مهاجرت اقلیمی، آثار و پیامدها
Abstract
تغييرات آب و هوايي و تخريب محيطزيست تأثير قابل توجهي در جابجايي مردم سراسر جهان داشته است. عواملی همچون افزایش دما، خشکسالی، کمبود آب، بالا آمدن سطح آب دریاها، طوفانها، بادهای شدید، گرد و غبار، سیل، از جمله عواملی است که که نقش بسزایی در جابجایی ها و مهاجرتهای انسانی دارند که تحت عنوان مهاجرتهای اقلیمی شناخته میشوند. از این رو هدف پژوهش حاضر شناسایی دلایل مهاجرتهای اقلیمی و پیامدهای آن است. رویکرد مطالعه توصیفی- تحلیلی و از نوع مطالعات مروری نظاممند میباشد. بدین منظور 25 مطالعه مورد بررسی قرار گرفتند و یافتهها در 4 محور اصلی علل و عوامل محرک مهاجرت، اشکال و الگوهای مهاجرت، پیامدها و تبعات مهاجرت و راهبردها و سازو کارهای مدیریتی دستهبندی شدند. نتایج پژوهش نشان داده است که تغییرات اقلیمی (بهویژه خشکسالی، کمبود و کاهش منابع آب،افزایش دما و گرمای زمین، طوفانهای گرد و غبار و باد و سایر بلایای طبیعی) با تهدید مستقیم معیشتهای وابسته به منابع طبیعی مانند کشاورزی، توان زندگی و ماندن در مناطق مبدأ را کاهش میدهد. این تأثیر تحت شرایط زمینهای تشدیدکنندهای چون سوءمدیریت منابع آب، نابرابری منطقهای، و فقدان نظام حمایتی و تابآور، به حدی شدید میشود که مهاجرت را به یک راهبرد اجباری یا انتخابی برای بقا تبدیل میکند. از جمله پیامدهای شهری در مقصد گسترش حاشیه نشینی و سکونتگاه های غیررسمی، افزایش فشار بر زیرساختهای شهری، افزایش آلودگیهای محیطزیست شهری، تشدید بیکاری، فقر شهری و از جمله پیامدها در سطح ملی و منطقهای تخلیه جمعیتی روستاها، تشدید نابرابریهای منطقهای و ایجاد چرخه معیوب معیشتی و تخریب محیطزیست میباشد.